لوگو
يكشنبه 18 بهمن 1394 | 28 ربيع الثاني 1437

نمایش محتوای شبهه

زيارت اهل بيت پيامبر(صلي الله عليه و آله) از بهترين اعمال براي تقرب به خداوند است

دكتر «علي جمعه» مفتي كشور مصر، زيارت اهل بيت پيامبر مكرم اسلام(صلي الله عليه و آله) را از بهترين اعمال براي تقرب جستن به خداوند تبارك و تعالي دانسته و تاكيد كرده كه زيارت قبور نيكان و صالحان شرك نيست.
وي توهين به برخي از مشاهد مشرفه را محكوم و تاكيد كردند كه اين عمل برخلاف دين مبين اسلام راستين و مغاير با اصول انسانيت است. وي به شدت از اظهار يكي از تندروهاي افراطي مبني بر تخريب ضريح امام حسين(عليه السلام) انتقاد كرد و در توضيح گفت: هيچ توجيهي براي وارد كردن اتهام شرك و كفر در موضوع زيارت قبور صالحان و نيكان وجود ندارد، مگر اين كه مطمئن شويم زائر، صاحب قبر را مي‌پرستد يا معتقد است كه صاحب قبر سود و زياني مي‌رساند و يا اعتقاد دارد طواف كردن گرد قبر و زيارت آن عبادتي است كه خداوند متعال آن را مقرر نموده است.
وي تأكيد كرد كه اهل علم ارتكاب اينگونه اعمال (احتمالات فوق) را از مسلمانان بعيد مي‌دانند. ايشان در ادامه به اصول سه‌گانه‌اي اشاره كردند كه هنگام سخن گفتن از اين موضوع بايد رعايت شوند. اين اصول عبارتند از:
1. كرداري كه از مسلمانان سر مي‌زند اساساً نبايد به گونه‌اي باشد كه شبهه تعارض يا تضاد با اصل توحيد از آن برداشت شود. از ديگر سو نبايد مسلمانان را به كفر و شرك متهم كرد. اين يك قاعده كلي است كه همه مسلمانان بايد آن را در مقام قضاوت درباره رفتار و كردار برادران مسلمان رعايت كنند.
2. شناخت تفاوت عميق ميان وسيله (واسطه) و شرك است. قرآن كريم در آيه ذيل انسان را مأمور به استفاده از وسيله (واسطه) مي‌كند:
(يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ ابْتَغُوا إِلَيْهِ الْوَسِيلَةَ وَ جاهِدُوا فِي سَبِيلِهِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ)(المائده:35)
اي كساني كه ايمان  آورده‌ايد! از (مخالفت فرمان) خدا بپرهيزيد! و وسيله‌اي براي تقرب به او بجوييد! و در راه او جهاد كنيد، باشد كه رستگار شويد!
از آيه اينگونه برداشت مي‌شود: با هر چيزي كه خداوند آن را مجاز و شرعي دانسته به خدا تقرب جوييد. از جمله اين امور شرعي و مجاز بزرگداشت همه اماكن، زمان‌ها، اشخاص و اموالي است كه خداوند آن‌ها را بزرگ داشته است. براي مثال مسلمانان تلاش مي‌كنند تا در مسجدالحرام نماز به جاي آورند، نزد قبر پيامبر(صلي الله عليه و آله) دعا بخوانند و با تعظيم و بزرگداشت انبيا، صالحان و اشخاصي كه خداوند آنان را بزرگ داشته، به خداوند تقرب جويند.
اما شرك به معناي استفاده از هر نوع عبادت و پرستش ـ كه تنها شايسته و مخصوص خداوند متعال مي‌باشد ـ براي غير از خداوند است؛ حتي اگر اين عبادت و پرستش با هدف تقرب به خداوند باشد. به ديگر سخن شرك تنها در بزرگداشتي معنا مي‌يابد كه مانند بزرگداشت خداوند متعال باشد.
اگر اختلافي در برخي از انواع وسيله (واسطه) مانند توسل به صالحان و نيكان و دعا نزد قبر آنها به وجود بيايد يا برخي از مسلمانان در اموري كه براي وسيله (واسطه) شدن مجاز و شرعي نيستند ـ مانند سجده بر قبر يا طواف گرد آن ـ دچار اشتباه شده‌اند؛ اين قبيل اختلاف يا اشتباهات را نبايد حمل بر شرك يا كفر نمود. زيرا بدين ترتيب ما امور را با هم درآميخته‌ايم و بزرگداشت به واسطه خدا را با بزرگداشت شريكي در كنار يا در طول خدا يكسان دانسته‌ايم.
3. تفاوت ميان سبب بودن يك شيء با اعتقاد به خالق و مؤثر بودن آن شيء است. براي مثال مسلمانان معتقدند مسيح به اذن خداوند سبب زنده‌كردن مردگان بوده؛ اما در مقابل نصرانيان بر اين باورند كه خود مسيح اين كار را انجام داده است. از اين رو اگر مسلماني حاجتي را از غير خدا درخواست مي‌كند يا از غير خدا طلب ياري مي‌نمايد، بدون شك بايد آن را از سر باور به سببيت دانست نه از روي اعتقاد وي به تاثير و خلق مستقل؛ زيرا مي‌دانيم همه مسلمانان معتقدند نفع و ضرر ذاتي تنها به دست خداست و مخلوقات تنها به اذن او نفع و ضرر مي‌رسانند. تنها نكته‌اي كه در اينجا باقي مي‌ماند اين است كه آيا اين شخص يا مخلوقي كه ما به او توسل مي‌جوييم و آن را واسطه قرار مي‌دهيم، شايستگي اين كار را دارد يا خير.
اگر اين اصول سه‌گانه از نظر شرعي تثبيت و نهادينه شوند، بايد هنگام سخن گفتن از حكم طواف قبور، به اين اصول توجه كرد. بر اين اساس اگر ما آگاه باشيم كه از كردار مسلمانان سخن مي‌گوييم و اين مسلمانان قبور و مشاهد مشرفه را با اعتقاد به صلاحيت و نيكي صاحبان قبر و نزديكي آنان به خداوند متعال زيارت مي‌كنند و زيارت قبور في نفسه يك عمل نيك و صالح است كه مسلمانان به آن توسل مي‌جويند و از اين طريق به خداوند نزديك مي‌شوند. بحث ما نيز تنها سخن از جواز يا عدم جواز اين رفتار مسلمانان است، همچنين اگر بدانيم كه درباره برخي از اعمال مسلمانان، بين علما اختلاف وجود دارد و در برخي ديگر، بدون هيچ اختلافي، كاملا دچار اشتباه شده‌اند، پس از توجه به همه اين نكته‌ها براي ما كاملا آشكار مي‌شود كه كمترين جايي براي متهم كردن اين مسلمانان به كفر و شرك باقي نخواهد ماند. بلكه تنها يك اختلاف كوچك در برخي وسيله‌ها (واسطه‌ها) و اشتباهي محض در بعضي ديگر از وسيله‌ها (واسطه‌ها) به وجود آمده كه اين اختلاف‌ها و اشتباهات دستاويزي براي تكفير مسلمانان نخواهد بود.
جايز نيست مسلمانان خود را به اين موضوعات مشغول كنند و آن را عامل مشاجره لفظي بين يكديگر قرار دهند؛ زيرا اين كار بيهوده و باعث اختلاف ميان مسلمانان و بي‌ثمر شدن و اتلاف تلاش‌ها است و ما را از ساختن جوامع خود و وحدت امت اسلامي باز مي‌دارد.
وي همچنين تاكيد كرد كه زيارت اهل بيت نبوت: از بهترين اعمال براي تقرب به خداوند و از مقبول‌ترين طاعات نزد پروردگار متعال است. نبي مكرم اسلام همانطور كه امت خويش را به محبت و توجه به اهل بيت: وصيت نمود، همان طور نيز آنان را به زيارت قبور تشويق كرد و فرمود: «زوروا القبور فانها تذكر الموت»؛ «به زيارت قبور برويد كه اين كار موجب يادآوري مرگ مي‌شود».
بهترين قبرها براي زيارت پس از قبر رسول خدا(صلي الله عليه و آله) قبور اهل بيت ايشان : است؛ زيرا در زيارت و محبت آن‌ها خير و ثواب و تقرب به رسول خدا(صلي الله عليه و آله) نهفته است.
 

کلید واژگان: